Verslag oefensessie "VerV tool staand werken"

“Staand werk is werk dat in verticale houding op de voeten plaatsvindt, onafhankelijk van de duur en de dynamiek van deze houding”.

Om het gezondheidsrisico door staand werk correct in te schatten ontwikkelde de werkgroep industrie van VerV Beroepsvereniging Ergonomie de VerV-tool Staand Werken. Na de publicatie organiseerde VerV op 24/09 en 8/10 twee online oefensessies. De tool werd stap per stap toegelicht en de deelnemers beoordeelden daarna enkele reële werksituaties met de nieuwe methode. Op het einde was er nog een Q&A.

De slides met de casussen vind je onder login 

Enkele van de gestelde vragen:

De definitie van dynamische staan is wanneer de reductiefactor bij het statisch staan gelijk is aan 0?
Bij de factor “totale duur op de voeten” wordt zowel het statisch staan als het wandelen beoordeeld. Bij de factor “intensiteit” wordt de focus enkel op het statisch staan gelegd. Wanneer het stappen relevant is, nl. >2m en >10 keer per uur, wordt de intensiteit 0 door de toegepaste reductiefactor. In dat geval gaat de beoordeling voornamelijk over dynamisch staan.

Vanaf wanneer is de staoppervlakte beperkt?
Een sta-oppervlakte van 90cmx90cm wordt beschouwd als voldoende.

Als er een ergomat met bobbels ligt op de werkpost, wordt dit als een oneffenheid beschouwd?
Het feit dat de bobbels mee inzakken is net het mechanisme van de ergomat. Dit mag je dus niet afstraffen in de risicoanalyse. Het is wel belangrijk om voor elke werkpost het juiste type ergomat te kiezen vb. wanneer men vaak rond de lengte-as moet draaien, kunnen die bobbels wel storen.

Is het toegelaten om te interpolleren?
De tool is ontwikkeld zodat eenieder een gelijk beoordeling kan maken van het gezondheidsrisico door staand werken. Interpolleren moet eerder de uitzondering zijn dan de regel.

Van waar komt die 15 minuten pauze op bepaalde tijdstippen?
In Codex VIII-1 Werk- en rustzitplaatsen staat dat de rusttijden of de zittende werktijden (ter afwisseling met het staand werken) moeten ten minste een kwartier bereiken. Deze waarde werd overgenomen in de tool.

In de wetgeving staat niets over de gevraagde momenten, enkel 'op gepaste tijdstippen'.
In Codex VIII-1 Werk en rustzitplaatsen staat dat de rusttijden of zittende werktijden ten vroegste na anderhalf uur en ten laatste na twee en een half uur prestaties moeten genomen worden. Het standpunt van VerV is dat bij een gemiddelde werkdag statisch staan minstens 3 keer afgewisseld moet worden met zitten (via een pauze of zittend werk). Op een werkdag van 8u betekent dit na 2u en dit valt exact binnen de wettelijke grenswaarden. Bij dynamisch staan moeten er 2 onderbrekingen voorzien worden, dit betekent na 2u40 min.

ISZW in Nederland spreekt over max. 1 uur continu staan en max. 4 uur op dagbasis. Dit verschilt blijkbaar met de Belgische wetgeving.
De arborichtlijnen focussen op statisch staan op 1 m². De definitie in België omvat zowel statisch staan als dynamisch staan. In de Belgische wetgeving zijn geen grenswaarden opgenomen, maar die legt wel op dat elke werkgever het gezondheidsrisico door staand werk moet beoordelen. De VerV-tool Staand Werken, die ook op zowel statisch staan als dynamisch staan focust, biedt hier een antwoord op.

Dynamisch staan: is er een bovengrens aan aantal stappen per werkshift die gezond blijft?
De bovengrens die in de VerV-tool Staand Werken is opgenomen is 6u per werkdag (oftewel 75% van de werktijd). De 10000 stappen, wat vaak als aanbeveling wordt gesteld voor mensen met een zittende job, is een beweegrichtlijn op dagbasis waarbij tussendoor veel kan afgewisseld worden en er veel herstelmomenten zijn. Men moet een onderscheid maken tussen bewegen op het werk en bewegen in de vrije tijd, ook wel de fysieke activiteitsparadox genoemd. De VerV-tool staand werken focust, zoals de naam ook aangeeft, op staan en wandelen op het werk.

Bekijk de tool, de bijhorende handleiding en het interactief invulblad.

De VerV-tool Staand Werken werd ontwikkeld door de werkgroep industrie van VerV en is geïnspireerd op volgende wetgeving, bestaande methodes en literatuur:

  • Codex VIII-1 Werk- en rustzitplaatsen
  • Arborichtlijnen
  • Werkhoudingeninstrument (WHI) ontwikkeld door TNO
  • De Langen, N. & Peereboom, K. (2020). Musculoskeletal disorders and prolonged static standing. Oshwiki.
  • Fewster et all (2017). The effect of standing interventions on acute low-back postures and muscle activation patterns. . Applied Ergonomics. 58, 281-286.
  • Halim, I., & Rahman, A.O. (2012). Development of Prolonged Standing Strain Index to Quantify Risk Levels of Standing Jobs. International Journal of Occupational Safety and Ergonomics, 18(1), 85-96.
  • Kuijer, P.P.F.M., Hondebrik, D., Hulshof, C.T.J., & Van der Molen, H., F. (2020). Work-relatedness of inguinal hernia: a systematic review including meta-analysis and GRADE. Hernia.
  • Smith, P., Ma, H., Glazier, R.H., Gilbert, M., & Mustard, C. (2018). The Relationship Between Occupational Standing and Sitting and Incident Heart Disease Over a 12-Year Period in Ontario, Canada. American Journal of Epidemiology, 187(1), 27–33.
  • Steinhilber, B., Enghofer, A., Seibt, R. & Rieger, M.A. (2018). Reduction of leg swelling by compression stockings with different compression intensities during a two hour standing exposure. Occupational and Environmental Medicine, 75(2), 277-280.
  • Tüchsen, F., Hannerz, H., Burr, H. & Krause, N. (2005). Prolonged standing at work and hospitalisation due to varicose veins: a 12 year prospective study of the Danish population. Occupational and Environmental Medicine. 62. 847-850.
  • Wall, R., Garcia, G., Läubli, T., Seibt, R., Rieger, M.A., Martin, B & Steinhilber, B. (2020). Physiological changes during prolonged standing and walking considering age, gender and standing work experience. Ergonomics, 63(5), 579-592.
  • Waters, T. R. (2015). Evidence of Health Risks Associated with Prolonged Standing at Work and Intervention Effectiveness. Rehabil Nurs, 40(3), 148-165.

 

Nieuws

Webinar "Gezond telewerk"

Het Provinciaal Veiligheidscomité Limburg organiseerde op 27/04 een webinar rond "gezond telewerk". Het thuiswerken werd daarbij bekeken vanuit de wetgeving, ergonomie, psychsociale aspecten en vitaliteit. Voor VerV bezorgden volgende leden de inhoudelijke bijdrage voor ergonomie: Mathias De Waele,...
Lees meer

Portret Bram Van de Velde

Om te weten wie onze leden zijn en wat hen drijft, laten we elke nieuwsbrief iemand aan het woord. Deze keer is het de beurt aan Bram Van de Velde, preventieadviseur ergonomie voor regio Oost-Vlaanderen bij Idewe. Benieuwd naar zijn ervaringen en kijk op ergonomie?  1. Wie ben je, waar werk...
Lees meer

Ergonomisch vaccineren

De vaccinatiecentra draaien op volle toeren. De gemotiveerde vrijwilligers en professionelen doen dikwijls lange shiften. Vanuit de VerV, beroepsvereniging voor ergonomie, willen we een aantal tips meegeven om vlot en comfortabel te kunnen vaccineren. Zo blijven klachten door het langdurig staan...
Lees meer

Portret Jolien Maes

Om te weten wie onze leden zijn en wat hen drijft, laten we elke nieuwsbrief iemand aan het woord. Deze keer is het de beurt aan Jolien Maes, preventieadviseur ergonomie bij Attentia. Met haar eindwerk heeft ze de VerV Ergonomieprijs van 2020 en de bijhorende zit-sta tafel van BakkerElkhuizen...
Lees meer

Webinar "Hoe TOP werk jij?"

Op 11 mei om 15u organiseert VerV een webinar "Hoe TOP werk jij?". Deze campagne uit Nederland is gericht op het aanpakken van lichamelijke belasting. TOP staat daarbij voor de mogelijke preventiemaatregelen: Technisch - Organisatie - Persoonlijk. Daarin schuilt ook een volgorde van prioriteit of...
Lees meer

Opleiding "adviseur ergonomie"

VerV en Prevent hebben een overeenkomst gesloten om samen de opleiding "adviseur ergonomie" te organiseren. Dat is een 12-daagse praktische opleiding om in praktijk aan de slag te kunnen met ergonomie. Prevent zorgt voor de praktische organisatie, VerV zal de inhoud aanleveren volgens de leerlijn...
Lees meer

Ergonomie op Prenne57!

Prenne is het bijscholingsevent voor preventieadviseurs en Prebes is ondertussen aan de 57ste editie toe. Ergonomie kan hier uiteraard niet ontbreken. VerV heeft drie sprekers afgevaardigd op dit volledig digitaal event van 24 februari tot 24 maart. Lawaaibeheersing in een open kantoor Brenda...
Lees meer

Jaaroverzicht VerV 2020

In de aanloop van de Nieuwjaarsontmoeting werd op de Algemene Ledenvergadering het jaaroverzicht van VerV in 2020 voorgesteld. Dat leverde een indrukwekkend lijstje aan studiedagen, campagnes, webinars, enz... op. Bedankt aan alle vrijwilligers om hier elk jaar weer een succes van te maken! Kijk...
Lees meer

Ergoday kantoor op 01/06

De Ergoday Kantoor vindt plaats op dinsdag 1 juni 2021 en sluit aan met de EU OSHA campagne "Verlicht de last". Enerzijds wordt er teruggeblikt op de risicoanalyse beeldschermwerk, anderzijds is er de blik op wat de toekomst zal brengen met het hybride werken. Schrijf je hier in 13u00:...
Lees meer