Verslag oefensessie "VerV tool staand werken"

“Staand werk is werk dat in verticale houding op de voeten plaatsvindt, onafhankelijk van de duur en de dynamiek van deze houding”.

Om het gezondheidsrisico door staand werk correct in te schatten ontwikkelde de werkgroep industrie van VerV Beroepsvereniging Ergonomie de VerV-tool Staand Werken. Na de publicatie organiseerde VerV op 24/09 en 8/10 twee online oefensessies. De tool werd stap per stap toegelicht en de deelnemers beoordeelden daarna enkele reële werksituaties met de nieuwe methode. Op het einde was er nog een Q&A.

De slides met de casussen vind je onder login 

Enkele van de gestelde vragen:

De definitie van dynamische staan is wanneer de reductiefactor bij het statisch staan gelijk is aan 0?
Bij de factor “totale duur op de voeten” wordt zowel het statisch staan als het wandelen beoordeeld. Bij de factor “intensiteit” wordt de focus enkel op het statisch staan gelegd. Wanneer het stappen relevant is, nl. >2m en >10 keer per uur, wordt de intensiteit 0 door de toegepaste reductiefactor. In dat geval gaat de beoordeling voornamelijk over dynamisch staan.

Vanaf wanneer is de staoppervlakte beperkt?
Een sta-oppervlakte van 90cmx90cm wordt beschouwd als voldoende.

Als er een ergomat met bobbels ligt op de werkpost, wordt dit als een oneffenheid beschouwd?
Het feit dat de bobbels mee inzakken is net het mechanisme van de ergomat. Dit mag je dus niet afstraffen in de risicoanalyse. Het is wel belangrijk om voor elke werkpost het juiste type ergomat te kiezen vb. wanneer men vaak rond de lengte-as moet draaien, kunnen die bobbels wel storen.

Is het toegelaten om te interpolleren?
De tool is ontwikkeld zodat eenieder een gelijk beoordeling kan maken van het gezondheidsrisico door staand werken. Interpolleren moet eerder de uitzondering zijn dan de regel.

Van waar komt die 15 minuten pauze op bepaalde tijdstippen?
In Codex VIII-1 Werk- en rustzitplaatsen staat dat de rusttijden of de zittende werktijden (ter afwisseling met het staand werken) moeten ten minste een kwartier bereiken. Deze waarde werd overgenomen in de tool.

In de wetgeving staat niets over de gevraagde momenten, enkel 'op gepaste tijdstippen'.
In Codex VIII-1 Werk en rustzitplaatsen staat dat de rusttijden of zittende werktijden ten vroegste na anderhalf uur en ten laatste na twee en een half uur prestaties moeten genomen worden. Het standpunt van VerV is dat bij een gemiddelde werkdag statisch staan minstens 3 keer afgewisseld moet worden met zitten (via een pauze of zittend werk). Op een werkdag van 8u betekent dit na 2u en dit valt exact binnen de wettelijke grenswaarden. Bij dynamisch staan moeten er 2 onderbrekingen voorzien worden, dit betekent na 2u40 min.

ISZW in Nederland spreekt over max. 1 uur continu staan en max. 4 uur op dagbasis. Dit verschilt blijkbaar met de Belgische wetgeving.
De arborichtlijnen focussen op statisch staan op 1 m². De definitie in België omvat zowel statisch staan als dynamisch staan. In de Belgische wetgeving zijn geen grenswaarden opgenomen, maar die legt wel op dat elke werkgever het gezondheidsrisico door staand werk moet beoordelen. De VerV-tool Staand Werken, die ook op zowel statisch staan als dynamisch staan focust, biedt hier een antwoord op.

Dynamisch staan: is er een bovengrens aan aantal stappen per werkshift die gezond blijft?
De bovengrens die in de VerV-tool Staand Werken is opgenomen is 6u per werkdag (oftewel 75% van de werktijd). De 10000 stappen, wat vaak als aanbeveling wordt gesteld voor mensen met een zittende job, is een beweegrichtlijn op dagbasis waarbij tussendoor veel kan afgewisseld worden en er veel herstelmomenten zijn. Men moet een onderscheid maken tussen bewegen op het werk en bewegen in de vrije tijd, ook wel de fysieke activiteitsparadox genoemd. De VerV-tool staand werken focust, zoals de naam ook aangeeft, op staan en wandelen op het werk.

Bekijk de tool, de bijhorende handleiding en het interactief invulblad.

De VerV-tool Staand Werken werd ontwikkeld door de werkgroep industrie van VerV en is geïnspireerd op volgende wetgeving, bestaande methodes en literatuur:

  • Codex VIII-1 Werk- en rustzitplaatsen
  • Arborichtlijnen
  • Werkhoudingeninstrument (WHI) ontwikkeld door TNO
  • De Langen, N. & Peereboom, K. (2020). Musculoskeletal disorders and prolonged static standing. Oshwiki.
  • Fewster et all (2017). The effect of standing interventions on acute low-back postures and muscle activation patterns. . Applied Ergonomics. 58, 281-286.
  • Halim, I., & Rahman, A.O. (2012). Development of Prolonged Standing Strain Index to Quantify Risk Levels of Standing Jobs. International Journal of Occupational Safety and Ergonomics, 18(1), 85-96.
  • Kuijer, P.P.F.M., Hondebrik, D., Hulshof, C.T.J., & Van der Molen, H., F. (2020). Work-relatedness of inguinal hernia: a systematic review including meta-analysis and GRADE. Hernia.
  • Smith, P., Ma, H., Glazier, R.H., Gilbert, M., & Mustard, C. (2018). The Relationship Between Occupational Standing and Sitting and Incident Heart Disease Over a 12-Year Period in Ontario, Canada. American Journal of Epidemiology, 187(1), 27–33.
  • Steinhilber, B., Enghofer, A., Seibt, R. & Rieger, M.A. (2018). Reduction of leg swelling by compression stockings with different compression intensities during a two hour standing exposure. Occupational and Environmental Medicine, 75(2), 277-280.
  • Tüchsen, F., Hannerz, H., Burr, H. & Krause, N. (2005). Prolonged standing at work and hospitalisation due to varicose veins: a 12 year prospective study of the Danish population. Occupational and Environmental Medicine. 62. 847-850.
  • Wall, R., Garcia, G., Läubli, T., Seibt, R., Rieger, M.A., Martin, B & Steinhilber, B. (2020). Physiological changes during prolonged standing and walking considering age, gender and standing work experience. Ergonomics, 63(5), 579-592.
  • Waters, T. R. (2015). Evidence of Health Risks Associated with Prolonged Standing at Work and Intervention Effectiveness. Rehabil Nurs, 40(3), 148-165.

 

Nieuws

Webinar oplossingen ergonomie - 30/09

Oktober is de maand van de ergonomie! Daarbij zet VerV goede maatregelen in de kijker. Om de maand van de ergonomie af te trappen, organiseert VerV een webinar op 30/09 om 19u rond "oplossingen ergonomie". In functie van de verschillende ergonomische risico's zullen verschillende oplossingen...
Lees meer

Webinar "Telewerken in hybride context" - 22/09

Op de nationale telewerkdag op 22/09 om 13u organiseert VerV een bijhorende webinar rond het "telewerken in hybride context". Hybride werken wordt immers een nieuwe realiteit. Daarbij dient men binnen een team afspraken te maken voor het werken op kantoor, maar ook voor het werken thuis....
Lees meer

Portret Benny Heylens

Om te weten wie onze leden zijn en wat hen drijft, laten we elke nieuwsbrief iemand aan het woord. Deze keer is het de beurt aan Benny Heylens, preventieadviseur arbeidshygiëne en ergonomie bij Premed. Benieuwd naar zijn ervaringen en kijk op ergonomie? 1. Wie ben je, waar werk je, wat doe je? Ik...
Lees meer

Specialisatie ergonomie 2021

Op 28 september 2021 gaat de derde editie van de specialisatie opleiding ergonomie uiteindelijk van start. Dit is een organisatie van Odisee in samenwerking met VerV en KUL. Inschrijven is nog steeds mogelijk. De opleiding is opgebouwd uit 10 modules volgens de ergonomische risico's: tillen,...
Lees meer

Webinar Liberty Mutual Trekken en duwen

De nieuwe Snook tabellen zijn uit! Deze geven grenswaarden voor het manueel hanteren van lasten. Voor trekken en duwen gelden ze als referntie in de internationale normen. De webinar geeft uitleg over het onderzoek en hoe de ergonoom de formules in praktijk kan gebruiken. De nieuwe formules van...
Lees meer

Ergoday zorg 2021

De Ergoday zorg vindt dit jaar nog online plaats op 22 oktober 2021. Het programma biedt voor elk wat wils.  Schrijf je hier gratis in! Programma: 13u00 Turn-Only-Once zorgconcept            Jo Declercq, ComfortCare 14u00 VerV Tilthermometer in elektronisch...
Lees meer

Bouwen aan een ergonomiecultuur

De risicoanalyse is een belangrijke tool om te evolueren van een reactieve naar een proactieve ergonomiecultuur. Door structureel de ergonomische risico’s van alle werkposten of taken te kwantificiren, pakt men fysieke overbelasting aan nog voor de klachten zich manifesteren. In de...
Lees meer

Praktijkrichtlijn risicoanalyse ergonomie

VerV, de beroepsvereniging voor ergonomie, heeft een praktijkrichtlijn ontwikkeld die aan de hand van 5 stellingen beschrijft hoe de risicoanalyse ergonomie er uitziet, welke elementen ze bevat en welke actoren betrokken zijn. "Een risicoanalyse ergonomie is een kompas naar gezond en efficiënt...
Lees meer

Directives pratiques: Analyse des risques ergonomiques

VerV, l’association professionnelle de l’ergonomie, a élaboré une directive pratique, qui décrit en 5 points à quoi ressemble une analyse des risques ergonomiques, quels sont ses composants et qui sont les acteurs impliqués. ...
Lees meer

Webinar "praktijkrichtlijn risicoanalyse ergonomie" - 29/06

Naar aanleiding van de nieuwe praktijkrichtlijn "Risicoanalyse Ergonomie" organiseerde VerV op 29/06 een webinar om meer toelichting te geven over de vijf stellingen en hoe ze tot stand kwamen. De risicoanalyse ergonomie onderscheidt 12 ergonomische risico's Een participatieve aanpak zorgt voor...
Lees meer