Kerncijfers ergonomie in België 2020

Van de Belgische werknemers met werkgerelateerde gezondheidsklachten is dit bij 57% te wijten aan lichamelijke klachten. Dat blijkt uit de kerncijfers voor ergonomie in België 2020 van VerV, de Beroepsvereniging voor Ergonomie, gebaseerd op een Europese studie in de 27 lidstaten. De werkgebonden rug-, schouder- en knieklachten komen bovendien meer dan dubbel zo vaak voor als de psychosociale klachten. In de preventie van ziekteverzuim en het streven naar werkbaar werk, dient er meer aandacht te gaan naar ergonomie. Dat is het werk aanpassen aan de mens. Bijna een kwart van deze medewerkers met fysieke klachten geven immers aan hun job niet te kunnen volhouden tot 60 jaar.

 Kerncijfers ergonomie in België 2020 (.pdf)
Chiffres clés de l'ergonomie en Belgique 2020 (.pdf)


Fysieke belasting is een belangrijke oorzaak
De fysieke klachten te wijten aan het werk zijn vooral in de bouw, de zorg, de productiesector en de logistiek aanwezig. Deze sectoren worden gekenmerkt door veel tillen en verplaatsen van zware lasten. Toch is de meest voorkomende fysieke risicofactor het langdurig zitten. Bij 74% van de jobs dienen werknemers meer dan een kwart van hun werktijd te zitten. Een groot deel hiervan zijn uiteraard de bureelwerkers.

Hoewel hoge krachten een belangrijke risicofactor op fysieke overbelasting zijn, komen de risicofactoren staand werken (69%), repetitief werk (61%) en een ongunstige werkhouding (43%) ook vaak voor. De ergonoom is de specialist in het analyseren van deze risicofactoren en het bedenken van oplossingen om het werk minder zwaar te maken. In de genoemde sectoren is nog heel wat vooruitgang te boeken.

Klachten aan het bewegingsapparaat zijn alomtegenwoordig
Twee derde van de werknemers geeft aan dat ze het voorbije last hebben gehad aan rug, bovenste ledematen en/of onderste ledematen. Bij bijna de helft van de werknemers was dat aan de rug (46%). De klachten aan de schouders, nek en polsen werden door 44% genoemd. Deze klachten zijn minder gekend, maar komen bijna even vaak voor als rugklachten. De top drie van lichamelijke klachten wordt vervolledigd door 36% van de Belgische werknemers die klachten aan heupen, knieën of voeten vermeldden tijdens de afgelopen twaalf maanden.

Tabel: % klachten aan het bewegingsapparaat tijdens de voorbije 12 maanden

         Rug                   Bovenste ledematen Onderste ledematen
Bouw 52% 54% 41%
Zorg 47% 46% 31%
Productie 46% 43% 28%
Logistiek en transport 46% 37% 26%

De cijfers van de beroepsziektes ondersteunen deze trends. Van alle erkende beroepsziektes waren 69% gerelateerd aan locomotorische klachten. De topper daarbij zijn peesaandoeningen aan de bovenste ledematen. Deze zijn goed voor 33% van alle aanvragen van beroepsziektes. Kenmerkend aan een beroepsziekte is dat er een rechtstreeks en oorzakelijk verband is met het werk. Met andere woorden, het werk is de oorzaak. Dat stemt toch tot nadenken...

Nood aan ergonomie
De hoge cijfers van klachten aan het bewegingsapparaat zetten ergonomie met stip op de agenda. De fysieke belasting van het werk moet omlaag. Binnen de maatschappelijke thema’s van werkbaar werk, langer werken, zware beroepen en langdurig zieken, dient meer aandacht te zijn voor ergonomie. Voor preventie- en HR-diensten is ergonomie dé ideale hefboom om werk meer werkbaar te maken en het ziekteverzuim in te dijken.
 

Nieuws

Spreker in de kijker - Claudia Vigna

Het Ergonomiecongres op 24 oktober 2023 komt er snel aan. Graag laten we ook de sprekers aan het woord over hun sessie en verwachtingen. Claudia Vigna van SERV, het huis van het Vlaams sociaal overleg, zal hun rapport voorstellen over de fysieke belasting in bedrijven. Wat ga je vertellen op het...
Lees meer

Congressprokkels - Lisa Smet

In de aanloop van het Ergonomiecongres laten we telkens een deelnemer aan het woord. Lisa Smet is aanspreekpunt beeldschermwerk in een ICT bedrijf. VerV vroeg waar zij er zeker bij wil zijn en voor welke sessies ze heeft gekozen? Lees haar congressprokkels… Het Ergonomiecongres is voor mij...
Lees meer

Spreker in de kijker - Tuur van der Have

Het Ergonomiecongres op 24 oktober 2023 komt er snel aan. Graag laten we ook de sprekers aan het woord over hun sessie en verwachtingen. Tuur van der Have van KU Leuven mag de spits afbijten. Wat ga je vertellen op het ergonomiecongres? In mijn demosessie zal ik de deelnemers introduceren in het...
Lees meer

VerV pleit voor preventieve wetgeving ergonomie

VerV heeft een visienota overgemaakt aan FOD WASO met zijn kijk op een nieuwe wetgeving over ergonomie. Aanleiding is de ambitie van minister Dermagne om een kader rond "MSA" of musculoskeletale aandoeningen te maken. VerV stelt in zijn nota vijf strijdpunten voor, hieronder kort samengevat: 1....
Lees meer

Projectgroep onderwijs

Ligt ergonomie op school jou nauw aan het hart? Dan is de werkgroep onderwijs iets voor jou! Op die manier wil VerV alle leden de kans geven om mee te werken. Het gevraagde engagement is in de eerste fase twee vergaderingen van twee uur. * Vergadering 1: opzet en ervaringen * Vergadering 2: inhoud...
Lees meer

Sessie in de kijker: Toolbox hybride werken

De toolbox hybride werken geeft concrete tips, ervaringen en cijfers om aan de slag te gaan binnen je team of onderneming. Ook handig voor de ergonoom om inspiratie op te doen. TNO komt bovendien zelf deze toolbox toelichten op het Ergonomiecongres van 24/10. Wees erbij! Er zijn acht toolboxen...
Lees meer

Sponsoring Ergonomiecongres

Op het VerV Ergonomiecongres van 24 oktober 2023 krijgen de sponsors een speciale plaats. Rondom de centrale cateringruimte van De Montil in Affligem is er plaats voor de verschillende sponsorstanden. Zo ontstaat er een constante interactie tussen de deelnemers en de exposanten. De bestaande...
Lees meer

Ergonomiesprokkels Tim Renders

In de aanloop van het Ergonomiecongres laten we telkens een deelnemer aan het woord. Eerste inschrijver was Tim Renders, intern preventieadviseur in de industrie. VerV vroeg waarom hij er zeker bij wil zijn en voor welke sessies hij heeft gekozen? Lees zijn congressprokkels… Na de positieve...
Lees meer

Intervisie "ontwerpen"

Maatwerkbedrijf Mivas was gastheer voor een enthousiaste intervisie en rondgang. Het centrale thema was "ontwerpen", de basis van ergonomie. Presentatie Mivas (.pdf) Presentatie intervisie ontwerpen (.pdf) Voorstelling Mivas Naast een interessante toelichting van het bedrijf kwamen de ergocoaches...
Lees meer

Eindwerken op het Ergonomiecongres!

Dit jaar studeert opnieuw een lichting ergonomen af bij de specialisatie ergonomie. Dat betekent ook heel wat interessante eindwerken en deze kan je ontdekken op het Ergonomiecongres! In de track “onderzoek” staan immers deze eindwerken centraal. Tineke Lauwers heeft in haar eindwerk de invloed van...
Lees meer