Verslag alternatieve zitoplossingen

Voor mensen met specifieke klachten bestaan er alternatieve zitoplossingen. Deze poll wou eens aftoetsen wat in praktijk toegepast wordt in de bedrijven en wat de ervaringen zijn. De zit-statafel blijkt aan een opmars bezig. De bureaustoel op maat blijkt op de werkvloer meer voor te komen dan zitballen of kniestoelen.

1. Zitbal
De zitbal bezit een aantal interessante ergonomische principes. Door de verschillende maten zit men onder een open heuphoek en een bal is heel dynamisch. Door de afwezigheid van een rugleuning beoordeelt niemand een zitbal geschikt om een hele dag op te werken. Een zitbal komt niet zoveel voor in bedrijven (22%) omdat er een aantal praktische bezwaren zijn.

Het actief zitten op een bal kan men maximaal twee uur continu volhouden zonder door te zakken. Dat valt op te lossen door de zitbal af te wisselen met een gewone bureaustoel. Probleem is dat de zithoogte en dus ook de gepaste tafelhoogte telkens verschillend is. Zonder een verstelbare tafel is het moeilijk telkens een goede zithouding aan te nemen.

De vereiste van een verstelbare tafel, die er veelal niet is, is het meest gebruikte argument om een zitbal van de werkvloer te houden (55%). Op de tweede plaats komen opmerkingen op vlak van veiligheid. Een bal kan scheuren, er gebeuren altijd wel accidentjes mee. De top 3 wordt vervolledigd door de extra ruimte die nodig is en de diameter van de bal. De diameter dient immers aangepast te zijn aan de gebruiker.

Een kwart van de bedrijven houdt zich ook strikt aan de wetgeving. Daarin staat vermeld dat een stoel stabiel moet zijn. Er bestaan zitballen op een stervoet, maar het grote voordeel van beweeglijk zitten gaat op die manier verloren. Het zijn veelal grotere bedrijven die het argument van wetgeving aanhalen, wellicht omdat ze met procedures werken.

2. Kniestoelen
Kniestoelen komen in 22% van de bedrijven voor die de poll hebben ingevuld. Het is ook voor niemand het gouden alternatief. De afwezigheid van rugleuning en armsteunen maken dat het steeds als afwisseling van een gewone bureaustoel wordt voorgesteld. Op een kniestoel kan men ook slechts 2 uur continu zitten zonder doorzakken (50%).

Grootste probleempunt bij kniestoelen is de druk op de knieën (27%). Bij knieklachten is dit type stoel niet het gepaste alternatief van een bureaustoel. Opmerkingen over een aangepaste tafelhoogte komen iets minder voor vergeleken met een zitbal. De zithoogte op een kniestoel lijkt dan ook meer op die van een gewone bureaustoel, hoewel er steeds een verschil is.

Kniestoelen hebben een statischer imago. Een deel van de respondenten (23%) geeft aan dat houdingsafwisseling het belangrijkste is en dat een kniestoel steeds dynamisch moet zijn. De schommelende kniestoelen laten meer variatie toe

3. Zadelstoelen
Zadelstoelen worden niet als alternatief gezien voor een bureaustoel aan een zittende werkplek. De zadelvorm laat een open heuphoek toe, maar door de lage hoogte van een zittende bureaustoel is dat geen meerwaarde (27%). De dynamiek en de rugleuning worden als minder goed ervaren dan bij een bureaustoel (27%). Een zadelstoel komt eerder uitzonderlijk voor aan een zittafel met als voorwaarde dat de stoel een goede rugleuning heeft en dynamisch is. Een combi zitvlak van zadel en gewoon zoals bij Hag Capisco is aangewezen.

Toch geeft 45% aan dat een zadelstoel een goede zitoplossing is aan een zit-statafel. Het is dan een mogelijkheid tot extra houdingsafwisseling. Men kan zittend, staand en half staand werken.

4. Hoog-laag tafel
De verstelbare zit-statafel is aan een opmars bezig. Alle respondenten zijn er voorstander van. Bijna 82% geeft aan dat de tafel een goed alternatief is wanneer de rugklachten te wijten zijn aan het langdurig zitten. Zitten is zitten en dat dient men te doorbreken. De overige 18% stelt dat de zit-statafel standaard zou moeten zijn. Langs de ene kant wordt het gezien als de toekomst om sedentarisme tegen te gaan met houdingsafwisseling als pluspunt. Aan de andere kant is er soms de vrees of het wel toepasbaar is als standaard (11%).

5. Bureaustoel op maat
Wanneer medewerkers toch specifieke klachten ontwikkelen op de gewone bureaustoel, ziet 81% heil in een bureaustoel op maat. Als bureaustoel op maat (waarvoor specifieke firma’s bestaan) verstaan de meeste invullers een aangepast stoel of een andere stoel dan de standaard. Naast de zit-statafel is dit het meest gekozen alternatief bij specifieke klachten (44%). Het grote voordeel van de stoel is dat men op zoek kan naar een oplossing op maat in functie van de specifieke klachten (45%). Er bestaat geen objectieve oplossing, de oplossing is steeds individueel.  Men blijft binnen de bureaustoelen zoeken omdat deze de meeste ergonomische principes integreren (36%).

Toch geven sommigen aan dat dit slechts in uitzonderlijke gevallen zinvol is. Een andere opmerking is dat men moet streven naar een goede standaardstoel. Een andere stoel is dan wellicht niet de oplossing. Dat verklaart ook de positieve respons op de zit-statafels. Wanneer men de baas overtuigd heeft om voor een goede standaard te kiezen, is het moeilijk verdedigbaar om nog een andere stoel binnen te halen bij specifieke klachten. Meerdere standaardstoelen zijn mogelijk in grote bedrijven, maar in kleinere bedrijven is dat niet altijd evident.

Nieuws

Nieuwe wetgeving ergonomie

Vanaf 25 mei wordt de nieuwe wetgeving ergonomie van kracht. In de Codex krijgt boek VIII “Ergonomie en preventie van MSA” een nieuwe titel 1, die gaat over de algemene bepalingen. Wat is er belangrijk?   1. Ergonomie vanaf het ontwerp Bij elk nieuw ontwerp en bij elke verandering...
Read more

Het Ergonomiecongres voor de Ergocoach

Voor de Ergocoach in de zorg is het Ergonomiecongres een gelegenheid om nieuwe invalshoeken op te doen. Welke sessies daarvoor interessant zijn? Hier zijn onze suggesties: 1. Hulpmiddelen steunkousen Wie de basisverplaatsingen reeds onder de knie heeft, kan in de track hulpmiddelen vooral...
Read more

Het Ergonomiecongres voor de interne preventieadviseur

Het Ergonomiecongres is een ideale gelegenheid voor de interne preventieadviseur om zijn basiskennis over ergonomie bij te spijkeren. Welke sessies daarvoor interessant zijn? Hier zijn onze suggesties: 1. Ergoscore Zelf aan de slag gaan met de risicoanalyse ergonomie? Een workshop over...
Read more

Laureaat ergonomieprijs: Ergonomische tools - Audi Brussels

Tijdens de Nieuwjaarsontmoeting werd de winnaar van de Ergonomieprijs 2023 in de bloemetjes gezet, maar natuurlijk hebben we daarnaast nog meer interessante inzendingen ontvangen! We lichten in dit artikel heel graag het voorstel toe van Audi Brussels.  Ontwikkeling van nieuwe ergonomische...
Read more

Symposium eUlift

De eUlift app is een digitaal leerplatform voor het verplaatsen van personen. VerV en de Belgische partners presenteerden de resultaten van dit Europees onderzoeksproject. De app kan je downloaden via https://eulift-app.com/. De webversie kan je dan weer hier vinden: https://eulift-webapp.com/. Met...
Read more

Intervisie houdingsanalyse

Op 25 april hielden we een intervisie rond 3D houdingsanalyse. Hieronder lees je een korte samenvatting van de verschillende presentaties en de conclusies die uit het discussiemoment naar voren kwamen. Met dank aan Tuur van der Have voor het verslag. De recente intervisie over 3D houdingsanalyse...
Read more

VerV Ergonomiecongres 2024

Op 22 oktober organiseert VerV voor de derde keer het Ergonomiecongres! Dit is een dag voor iedereen die bezig is met ergonomie. Je kan bovendien je eigen programma samenstellen uit 45 parallelle sessies. Laat je inspireren, kom netwerken en deel je ervaringen en kennis. VerV heet je van harte...
Read more

Laureaat ergonomieprijs: Lashing tool - Stijn Verwulgen, UAntwerpen

Tijdens de Nieuwjaarsontmoeting werd de winnaar van de Ergonomieprijs 2023 in de bloemetjes gezet, maar we hebben meerdere interessante inzendingen ontvangen! We lichten in dit artikel heel graag het project toe van Stijn Verwulgen van Universiteit Antwerpen. Lashing tool verbetert ergonomisch...
Read more

Congres Navorming - 23/24 mei

Het Veiligheidsinstituut van de AP Hogeschool organiseert elk jaar een groot bijscholingsevent voor preventieadviseurs, het Congres Navorming. Daar staat ook steevast ergonomie op het programma. Op donderdag 23 mei komen de meer theoretische sessies aan bod, op vrijdag 24 mei sieren oefensessies de...
Read more

Studiedag "Nieuwe wetgeving ergonomie in praktijk" - 06/06

Deze studiedag kijkt naar de toepassing van de wetgeving ergonomie in de praktijk. Daarbij speelt de risicoanalyse ergonomie een centrale rol. Een nieuwe methode, Ergoscore, zal worden ingeoefend in groep. Dit is een snelle en eenvoudige methode, gericht op de interne preventieadviseur. De...
Read more