Zware beroepen: welzijn als pasmunt?

Fysiek zwaar werk is een criterium om vervroegd op pensioen te kunnen gaan. Daarvoor wil men een lijst opstellen van beroepen die daaraan beantwoorden. De welzijnswetgeving verplicht het voorkomen en aanpakken van dergelijke jobs. Een lijst van zware beroepen zou dus inbreuken hiertegen regulariseren? Op zijn minst moet dit gekoppeld zijn aan een actieplan om in de toekomst fysiek zwaar werk te vermijden. Een individuele beoordeling aan de hand van tiljaren zou ook correcter zijn. De specialisten van de fysieke arbeid, de ergonomen, heeft men niet gehoord... Is welzijn dan gewoon een pasmunt in het politieke spel tussen werkgevers- en werknemersorganisaties?

Zware beroepen uit het verleden - tellen in tiljaren
Fysiek zwaar werk is één van de criteria om een zwaar beroep te definiëren. Wie zo’n beroep heeft, kan ofwel vroeger op pensioen (minimum leeftijd 60 jaar) of krijgt een hoger pensioen. Ondanks de wetgeving rond het “manueel hanteren van lasten” is men er niet altijd in geslaagd deze risico’s te voorkomen, te analyseren of te beheersen met maatregelen. Dat maakt dat veel mensen zijn blootgesteld aan een zwaar beroep.

Het debat rond individuele criteria is afgesprongen en nu wil men een lijst van beroepen aanleggen. En daar begint het lobbyen om toch maar op die lijst te staan... Nochtans zijn er meer objectieve criteria mogelijk. Fedris erkent ernstige rugpijn als beroepsziekte op basis van de drukbelasting op de tussenwervelschijven waaraan men is blootgesteld tijdens zijn werkcarrière. Dit is een individuele beoordeling over de verschillende jobs heen tijdens zijn loopbaan. In de literatuur gebruikt men concepten zoals tonjaren, tiljaren, knieljaren, trillingsjaren, enz... Een tiljaar staat voor elke dag meer dan 10 keer 20kg tillen. Het aantal tiljaren tijdens een carrière heeft een sterk verband met langdurig ziekteverzuim en medische overmacht.

VerV pleit voor een individuele beoordeling van fysiek zwaar op basis van objectieve criteria om de zware beroepen uit het verleden te erkennen. Een lijst is een aanfluiting van de welzijnswetgeving en zet niet aan tot preventie.

Zware beroepen nu - vermijden en verminderen
Het verleden leert ons dat fysiek zwaar werk tot aan pensioenleeftijd niet altijd evident is. Met de vergrijzing van de werkpopulatie en de krapte op de arbeidsmarkt, dienen “zware beroepen” vandaag aangepakt te worden. De bestaande wetgeving rond manueel hanteren van lasten biedt daarvoor een goede basis.

Het manueel hanteren van lasten dient voorkomen te worden
Er een risicoanalyse dient uitgevoerd te worden
Er maatregelen getroffen moeten worden, op basis van de risicoanalyse

Het erkennen van de zware beroepen waarvoor de werkgever verplicht is aan preventie te doen, heeft vandaag een averechts effect: investeren in preventie en betere werkomstandigheden is niet meer nodig, want ze mogen vroeger met pensioen. Welzijn dient dan als pasmunt en de sociale zekerheid draagt de grootste kosten.

VerV pleit voor sectorakkoorden om de fysieke en mentale belasting in kaart te brengen en de nodige maatregelen te nemen op korte, middellange en lange termijn. Nieuwe zware jobs kan men immers wel vermijden zonder aan concurrentiekracht in te boeten...

Deze discussie kadert ook in een ruimer debat rond langer werken. Het welzijn van de medewerkers vormt daarin het centrale thema. Er moet ingezet worden op het verminderen van fysieke en mentale belasting om  te voorkomen dat mensen langdurig ziek worden of het werk niet tot aan pensioenleeftijd kunnen volhouden op een gezonde manier.

 

 

 

Nieuws

Ergonomie 2030

Waar ligt de toekomst van ergonomie in België? Dat is het onderwerp van onderstaande vragenlijst en daar kan jij jouw mening over geven. Geef mee vorm aan de toekomst van ergonomie en vul de vragenlijst hier in! De vragenlijst bestaat enerzijds uit open vragen en anderzijds uit concrete stellingen...
Lees meer

Portret Sofia Scataglini

Om te weten wie onze leden zijn en wat hen drijft, laten we elke nieuwsbrief iemand aan het woord. Deze keer is het de beurt aan Sofia Scataglini, auteur van het boek "Internet of Things for Human Centered Design". Ze is werkzaam bij de Belgische Koninklijke militaire academie Koningin Astrid en...
Lees meer

Verslag Ergoday "Inclusieve Ergonomie"

De Ergoday “Inclusieve ergonomie” was een voltreffer. Het werd een inspirerende mix van sprekers en discussiemoment in groepjes. Het was dan ook terug een fysieke studiedag om elkaar terug te ontmoeten en te netwerken. Het thema inclusie leeft alvast op de werkvloer: hoe omgaan met man/vrouw,...
Lees meer

Intervisie exoskeletten - 23 juni

De intervisie exoskeletten opende met een overzicht van de recente wetenschappelijke literatuur en praktijkstudies in bedrijven. Daarna was het tijd om een hele reeks exoskeletten eens zelf uit te testen. Tijdens de discussie kwam de positieve aspecten een aandachtspunten naar voor. Exoskeletten...
Lees meer

Man/vrouw in de risicoanalyse ergonomie

Normen in de industrie zijn vaak ontwikkeld op maat van de fitte man. Vrouwen zijn echter geen kleine mannen. Daarom is het belangrijk om in de risicoanalyse ergonomie oog te hebben voor de verschillen tussen man en vrouw. Op de Ergoday "Inclusieve ergonomie" op 02/06 komt de aanpak van Volvo Cars...
Lees meer

Ergonomie in de sociale economie

Ergonomie speelt een belangrijke rol om de sociale economie competitief te houden. Machteld Van de Woestyne licht op de Ergoday “Inclusieve ergonomie” (02/06) de kracht toe een van goed ontwerp dat ook rekening houdt met fysieke beperkingen. Bekijk hier het progamma. Met het ontwerp van een...
Lees meer

Werken met een handicap, het kan

Werken met een handicap in de zorg is geen sinecure. Toch kan het met behulp van ergonomie. Dat legt Filip Buckens uit aan de hand van praktijkcases bij UZ Gent op de Ergoday “Inclusieve Ergonomie” op 2 juni. Schrijf je hier in. Vanuit ergonomie zoekt men eerst een geïntegreerde oplossing die...
Lees meer

Re-integratie als moral duty

“We hebben de komende jaren maar één uitdaging binnen welzijn op het werk. En dat is duurzaamheid. De grote pijlers daarin zijn mobiliteit en inclusiviteit/re-integratie.” Pascal Meyns licht deze stelling toe op de Erogday "Inclusieve ergonomie" op 02/06. Bekijk hele programma. “Het is onze moral...
Lees meer

Fysiek en virtueel samenwerken

Fysiek en virtueel samenwerken is een uitdaging in de nieuwe hybride context. Er is daarbij een nood aan afspraken voor meer flexibiliteit, mobiliteit en betere werkomstandigheden. Laura Nurski licht dit toe op de Ergoday "Hybride werken" op 31 maart. Bekijk het hele programma. De pandemie heeft...
Lees meer

Ergonomie sleutel in werkbaar werk

Ergonomie is de sleutel in werkbaar werk. De gemiddelde leeftijd van de werkpopulatie neemt toe en dat is een uitdaging bij fysiek werk. Jeroen Adam spreekt op de Ergoday “Inclusieve ergonomie” (02/06) hoe ze dit aanpakken bij Mowi. Jong en oud aan boord houden is er een strategische pijler van...
Lees meer